Academic Journals Database
Disseminating quality controlled scientific knowledge

XIX. Yüzyılın Sonu XX. Yüzyılın Başlarında Basra Körfezi’nde Uluslararası Hâkimiyet Mücadelesi
International Struggle of Sovereignty in Persian Gulf at the End of the Nineteenth Century and the Beginning of the Twentieth Century

ADD TO MY LIST
 
Author(s): Oktay KIZILKAYA

Journal: Turkish Studies
ISSN 1308-2140

Volume: 8;
Issue: 7;
Start page: 293;
Date: 2013;
VIEW PDF   PDF DOWNLOAD PDF   Download PDF Original page

Keywords: The Persian Gulf | Power Struggle | England | Otoman Empire | Iran Basra Körfezi | Güç Mücadelesi | İngiltere | Osmanlı Devleti | İran

ABSTRACT
The importance of the Persian Gulf increased since the nineteenthcentury in international arena. The activities of European Countriesbegan to draw attention except for Ottoman and İran in the Gulf. In thefirst phase, European Countries come to the Gulf for trading purposes.They realised that the trade in the region was profitable. Therefore theytried to speed up their military activities in order to establish politicaldomination. Especially, England’s desire was remarkable to achievepolitical domination except for England, Garmany, Russia and Francetried to make feel their existence in the Gulf region. Russia’s view aboutthe region was in accordance with Eastern Question. For this purpose,Russians purpose to put in a claim for the region in the future. Hencethrough sending war ship to the Persian Gulf the Germany and theFrench occasionally, they wanted to create background with militaryand civil newspapers they published in their countries did not abstainfrom expressing their own and other countries’ plans on the region.Ottoman State took action to protect her frontier and rightsagainst these European countries which carried out colonial activities inthe region. Accordingly Ottoman State demanded proponent emirs andsheikhs not to make any secret agreements with European countrieswithout the permission of central administration in order to stabiliseher sovereignty in the region. Ottoman State discredited the previouslyconcluded treaties. Besides Ottoman State also emphasised that theemirs and sheikhs did not have any rights to conclude a treaty. In orderto make her presence felt in the Persian Gulf, patrol vessels were sent tothe region. Ottoman State emphasised that these precautions weretaken in order to prevent smuggling activities in the region. In the fact itwas a effort of Ottoman State trying to prevent its aggrieved sovereigntyin the region.The study will focus on these topics and the international powerstruggle in the Persian Gulf will be reviewed. XIX. Yüzyıldan itibaren uluslararası arenada Basra Körfezi’nin önemi artmıştır. Körfezde, Osmanlı ve İran dışında Avrupalı devletlerin faaliyetleri dikkate değer bir hal almıştır. İlk aşamada Avrupalı devletler ticaret amacıyla gelmişlerdir. Körfezdeki ticaretin karlı olduğunu fark etmişlerdir. Bu nedenle, siyasi hâkimiyet kurmak amacıyla askeri faaliyetlerine hız vermişlerdir. Özellikle İngiltere’nin siyasi hâkimiyet sağlama konusunda ön planda olduğu görülmektedir. İngiltere’nin dışında, Almanya, Rusya ve Fransa’nın da körfez bölgesinde varlıklarını hissettirmek düşüncesinde olduğu anlaşılmaktadır. Rusya’nın körfez bölgesine bakışı Şark Meselesi doğrultusundaydı. Bu amaçla Ruslar, ileride hak talebinde bulunmak amacındaydılar. Bu nedenle zaman zaman Basra Körfezine savaş gemisi göndermek suretiyle kendilerine alt yapı oluşturmak istiyorlardı. Almanya ve Fransa ise ülkelerinde yayınladıkları hem askeri hem de sivil gazetelerde bölge üzerinde olan projelerini veya başka devletlerin planlarını açıklamaktan çekinmiyorlardı.Bölge üzerinde sömürge faaliyetlerinde bulunan bu Avrupalı devletlere karşı Osmanlı devlet de sınırlarını ve haklarını korumak amacıyla harekete geçmiştir. Bu doğrultuda, bölgede hâkimiyetini sağlamlaştırmak için kendine taraftar emir ve şeyhlerin merkezi otoriteden izinsiz Avrupalı devletlerle yapmış oldukları gizli anlaşmalar yapmamasını istemiştir. Daha önce yapılmış olan antlaşmaların hükümsüz olduğunu açıklamıştır. Ayrıca antlaşmaları yapan emir ve şeyhlerin buna yetkisi olmadığını vurgulamıştır. Basra Körfezinde kendisinin de varlığını hissettirmek amacıyla bölgeye devriye gemileri göndermiştir. Osmanlı Devleti bu durumu bölgede yapılan silah vb. kaçakçılık faaliyetlerini engellemek için yaptığını vurgulamıştır. Gerçekte ise Osmanlı Devleti, bölgede zarar gören hâkimiyetini korumaya yönelik bir tedbirdi.Çalışma bu doğrultuda incelenecek ve mümkün olduğu kadar Basra Körfezi’ndeki uluslararası güç mücadelesi değerlendirilecektir.

Tango Rapperswil
Tango Rapperswil

     Affiliate Program